A+ A-

Tüm Sporlarda Uygulanabilen Bir Prensip!...

 Tüm Sporlarda Uygulanabilen Bir Prensip!...
Aktif Ve Pasif Yetersizlik Egzersiz & Judo

 

(ACTIVE INSUFFıCIENCY PASSIVE İNSUFFICIENCY & EXERCISE)

 

               Birçok judo antrenmanı ve  müsabakamda rakibimi artmak için bir judo tekniği uyguladığımda onu atamadığım anlar olmuştur (HEMDE ÇOK !...). Bu judo müsabaka antrenmanlarında da (Randori-Shiai-Japonca) tüm judocuların başına gelir.  Uzun süre nedenleri üzerinde yaptığım araştırmalarda ve kas-iskelet- yapılarını kinesiolojik ve biomekanik analizlerini yaptığımda sorunun nereden kaynaklandığını öğrensem de en iyi bilgileri AFAA, ST, AMCA, Clinical Kinesiology, Medical Physiology, Human Performance The Physiology Of The Joints yayınlarında ve  Köln Spor akademisi judo bölümü başkanı Hocam Wolfgang Hofmann’dan öğrendim. 

 

                Kaslar kasılıp kısaldıkların da ve eklem hareket açıklığı açılarının sonuna kadar kapanıp fleksiyon veya ekstansiyon  yaptıklarında artık ilave bir kasılmayı aynı kasta yapamazlar. ( Yakınındaki eklem yapısını ve kaslarını devreye/ kasılıma sokmadıkça) Aktin ve miyosin lifleri tamamen iç içe geçmiştirler (sliding theory) artık daha fazla çapraz kesit iç içe geçmesi (cross bridge) kasılma gerçekleştirilemez. 

                Bu oluşum egzersizde “AKTİF YETERSİZLİK” olarak bilinir. Kasların çapraz köprü denilen iç içe kayıp ilave, ekstra biri gerilim meydana getirmeleri sağlanamaz, zira kasılma sonuna kadar meydana getirilmiştir. 

                   Artık geriye daha iç içe geçebilecek ilave aktin ve miyosin lifcikleri kalmamıştır. Aktif yetersizlik biartikular dediğimiz iki eklemli kaslarda izlenebilir. Bu kaslar iki veya daha fazla eklemleri geçerler ve birden fazla eklemi hareket ettirirler. Örneğin; Hamstring (iskiokrural) kasları hem kalça hem de diz eklemini geçerler (Fibula ‘nın başı ve  tibia’nın iç son ucuna bağlanırlar), kalçayı gerer ve dizi bükerler. Bununla birlikte bizler Leg Curl aletine karın üstü yatıp (prone pozisyonu) Hamstring Curl yaptığımızda (ayak bükme) bu kalça kasları uzamışken yapılır ve sporcu veya egzersizi yapan ayağını bükmeye çalışıp topuklarını kalçasına doğru değdirmeye çalıştığında bu hareketin sonlarına doğru (topuk kalçaya yaklaştığında) kişinin kalçalarını bükmeye çalıştığını görürüz ve karnı aletten havalanmaya başlayarak ekstra güç üretmeye çalışılır. (Judo da “nidan biki” konusunda anlattım)

 

Kasın meydana getirdiği gerilim kasın boyu ile çok yakından ilgilidir. Normal, iyi kasılmalar temin etmek için en ideal kas uzunluğu istirahat halindeki kas uzunluğudur. Böylesi durumda aktin ve miyosin lifcikleri tamamen kasılıp iç içe sonuna kadar kasılabilirler ve daha çok sayıda çapraz köprü meydana getirebilirler. (Cross bridge) Full extension pozisyonundan full Flexion pozisyonuna geçerlerken...

 

         Uzunluk-gerilim ilişkisi, kas uzun istirahat durumunda iken en iyi kasılmayı gerçekleştirir, gerilim hareketin orta noktasında en çoktur. Bu orta noktadan sonra kasılmanın sonlanacağı son noktaya doğru yapılan egzersizler yetersizleşir veya  aktif olsanız da sizi aktif yetersizlik durumuna getirir. Bu kas uzunluğunda hem zayıfsınızdır hem de zararlı, tehlikeli durumlar yaratabilirsiniz. Bir çok kas egzersizinde uygunsuz pozisyonlara girer zayıf kas açılarında çalışırsınız. Bu AKTİF veya PASİF yetersizlik durumlarında meydana gelebilir. 

 

            Kaslar orta uzunlukta olduklarında bir eklemdeki kas kısalırken öteki eklemdeki uzama durumunda olabilir. Böylesi bir durumda aktif veya pasif yetersizlik durumuna girebilirsiniz.

 

              PASİF YETERSİZLİK-Kas yeteri kadar uzayamadığı durumlarda meydana gelebilir. Bazı kondisyon makineleri buna izin vermez. Bu tüm çalışan eklemlerde çalışan kasların uzayamamasıdır, yani kas uzayabileceği en uzun duruma gelemez. (m-ROM, maksimum, Range Of Motion)

 

               Ayakkabınızı bağlamak gibi öne eğilip derin bir gerilme (stretch) yaptığınızda (ayaklar gergin) pasif yetersizlik durumunu hissedersiniz. Çoğumuz böylesi gergin bacakla ayakkabımızı bağlayamaz, pasif durumda kalırız. Bağlamak, yeterli olmak için bacaları dizden kırar, çökeriz. 

               Kasların maksimal kasılıp maksimal kısaldıklarında bu yüksek güç üretecekleri anlamına gelmez. 

                  Örneğin, biceps curl (pazu geliştirmek için barbell veya dumbbell’ı kaldırma, kolları bükme / flexion) yapıp kolu tam büktüğümüz de bilek ile bicepsi birbirini sıkıştırdığınızda burada özellikle ön  omuz da(anterior deltoids) devreye girer, artık biceps çok zayıf durumdadır ve çok az istifade ediyordur.

 

 Harekette, burada artık ağırlığı tutan, taşıyan omuz kaslarıdır. (Böylesi biceps curl çalışmalarında,en altta kol  kısa süre gerildiğinde  ve yukarıda  kısa süreli omuz (ekseri anterior deltoid) devreye girdiğinde  quasi izometrik denen bir kasılma  prensibi uygulanır,anlatıldı

 

                  Kötü egzersizlerde böylesi durumlarda ağırlığı daha da ağır hissedersiniz.Konu çok uzun, size son bir misal daha vereyim eliniz boş, açık  iken (yumruk yapmadan) pazu (biceps) şişirir gibi poz verin. (Double biceps pose)  Parmaklarınız omuza kadar bükülsün. Yani tam double  biceps, pazu şişirme pozu, (ama parmaklar açık, el yumruk değil)  sonuna kadar kasın bicepsinizi, şimdi açık alan parmaklarınızı yumruk yapıp kapamaya çalışın ama tamamen kapamaya...(açıyı genişletmeden) yetersiz kalacaksınız!...veya zorda  olsa yapacaksınız. Prof. Dr. Sanders ‘ten...

. 

                Judo atışlarında aktif yetersiz kaldığım (ız) da çalışan kol veya bacak kaslarımı gevşetip hareketten çıkar gibi yapıp kaslarımı (zı)  maksimal kasılabilecekleri normal uzunluğa (açıklığa) getirip yeniden ikinci bir maksimal kasılma (second maximal contraction-SMC) yapıp rakibimi atmayı (Japonların Ni Dan Biki dedikleri taktik)

 

 3 yıl Japonya`da kalan ve Tokyo olimpiyatlarında gümüş madalya alan 5 kez Avrupa, 12 kez Almanya şampiyonu olan KÖLN Spor Akademesi Judo Bölümü Eski Başkanı sevgili hocam, arkadaşım  WOLFGANG HOFMANN`dan öğrendim, (Hofmann ‘da hocası,  kinesiology profesörü  Matsumae sensei ‘den öğrenmiş Hala ondan çok şey öğrenmekteyim ve çok müteşekkirim ona..(maalesef geçtiğimiz ay rahmetli oldu Hofmann hocam)

 Ne acı !...bilgiler paylaşmadığınız zaman  sizinle mezara  gidiyor, bende de öyle olacağı kesin gibi !...böylesi yöneticilerimiz olursa !!!...

 

.Yanında 18 ay her gün yeni bir şeyler öğrenecek kadar geniş judo bilgilerine sahipti. Aynı süre içinde  1964 Tokyo olimpiyat judo şampiyonu hocam M. Nakatani ‘den de çok şeyler öğrendim, Koreli Han Ho San hocamdan ve Japon Mohito Ohgo dan  da… 1972 ‘de Münih olimpiyatlarına Almanya ‘da Herzogenhorn denen  olimpiyat hazırlık kampında (Leistung centrum)  ve Köln Bushido spor salonunda  kendilerinden  çok....çok teknikler, bilgiler edindim,adlarını  yazmamak, saygısızlık olurdu...

 

Bir judo atışına girdiniz,çok ısrar etseniz de, kaslarınızı kasıp gücünüzü sonuna kadar kullansanız da  rakibinizi atamadınız. Hemen oyundan çıkar gibi yapıp kaslarınızı çok kısa bir an için gevsetin ve hemen 2. Hücumunuzu gevşek olan kaslarınızı süratle atış yönünde kasın. İşte kısa bir aktif yetersizlikten, aktif yeterliliğe geçişin tarifi...Judo biliminde Saki no saki & Ni dan biki olarak yapılır...(kaslar  gevşedi ve tekrar tamamen  kasılıp cross bridge  &  içe içe kayma gerçekleştirdi, aktif yeterlilikte…)

 

Judocu talebelerime eskilerde bu aktif ve pasif  yetersizliği / yeterliliği O SOTO GARİ VE KEN KEN UCHİ MATA  ile öğretirdim şöyle ki; O soto gari veya Uchi mata `ya   girdiniz ama atış  gerçekleşemedi,uke uyandı….

 

 Şimdi yerdeki denge ayağınızı (Pivot foot)  ve kaslarını  gevşetip kasarak Ken ken (sek sek) yaparken, aynı anda da  çelme taktığınız veya uchi mata için uke ‘nin iç uyluk kasları arasına yerleştirdiğiniz aksiyon ayağınızı (Action foot) gevşetip kasıp  o bacağınızı her seferinde, sek sek yaptıkça daha yukarılara kasıp kaldırarak (Cross bridge, sliding theory) ve sek yapmakta ısrar ederek rakibe aktif yeterli olmaya çalışın ve atın onu. İnternette bir çok  judo müsabakası izlerken   aktif yeterli ve yetersiz judo atışlarını  artık daha iyi analiz yapabilirsiniz

 

Thanks to all of my judo instructors/ Tüm judo hocalarıma sonsuz teşekkürler

 From my  judo book named  ‘modern judoda teori / Şimdilerde 970 sayfalık ansiklopedi oldu

Namık Ekin 1. dan (Sho dan)

 

Tüm Makalelerini Göster