Doping
Dr. Nuhi  HEKİMOĞLU

Dr. Nuhi HEKİMOĞLU

Doping

10 Şubat 2014 - 00:00 - Güncelleme: 02 Haziran 2014 - 15:50

                        İnsanlar tarih boyunca güç, verim ve formlarını arttırabilmek için sportif aktivitelere yönelirken çeşitli kimyasal maddelerin yardımlarına da baş vurmuşlardır.Bir takım otların kaynatılıp suyunun içilmesi şeklinde gelişen doğal arayışlar,tıbbın ilerlemesi ve sportif mücadelelerin bir savaş arenasına dönüşmesi nedeniyle masumiyetini yitirip dünya sporunun kaynıyan bir yarası haline gelmiştir.Sporcular doping ilaçlarının hayati tehlike yaratabileceğini bilmeden tavsiye ve özendirilere kanarak bir an evvel gelişme isteği ile sonu bilinmeyen bir maceraya atılmaktadır.                      

                      Bazı sporcular da kendilerinden iyi bir sonuç ve derece beklentisi olduğu için zor durumda kalarak maalesef risklerini hiç düşünmeden yasak olan doping maddelerini kullanmaya başlarlar.Halbuki iyi sonuçlar almada en emin ve tek yol iyi bir antreman, protein ve aminoasitlere ilave vitamin ve mineralleri içeren bir beslenmedir.Bu şekilde doping maddeleriyle erişebilecekleri sonuca ulaşabileceklerdir. Doping fiziksel ve zihinsel performansı arttıran bir tür farmakolojik uyarıcıdır. Uluslar arası olimpiyat komitesi(IOC)tarafından yasak edilmiştir.

                     Yasak edilmesini ana nedeni haksız rekabeti önlemek ve sporcunun sağlığını kısa veya uzun süreli bozarak hatta ölüm riklerinin oluşmasına neden olmasıdır. Antremansız bir kişi kullanabileceği kapasitenin % 70'ini tüketir.Bir atlet ise % 90'ını kullanabilir.İşte normal şartlar altında kullanılamıyan bu %10 potansiyel enerjiye''OTONOM ENERJİ BİRİKİMİ'' denir.

Organizma bu tam harcanamayan kısmi enerji birikimini kendini ayarlamak için kullanır.Doping ile bu enerji birikimi tüketilerek organizmanın harap olmasına ve hayatın riske sokulmasına neden olur.

DOPİNGLERİN ETKİLERİ; Kasların ve /veya kemiklerin gücünü ve miktarını artırır,dokulara daha çok oksijen iletilmesini sağlar,kimi doping ilaçları acı hissini azaltır,bazıları vücudu uyarır,rahatlatır,bazılarıda kilo verdirir.

DOPİNGİN ZARARLARI: Hepsi kısa veya uzun süreli yan etkilere neden olurlar. En çok kullanılan erkeklik hormonu benzeri maddelerdir.Bunlar kalp krizine ,tümör oluşumuna,karaciğer fonksiyon bozukluğuna,kısırlık gibi rahatsızlıkara neden olabilirler.Bu maddeleri kullanan sporcuların bazılarının spor yaşamları sırasında yada sporu braktıktan sonra bu maddelerin kullanımıyla oluşan hastalıklar nedeniyle öldükleri bilinmektedir.

YASAKLI MADDELER Uluslararası Olimpiyat Komitesi(İOC)tarafından 5 ana guruba ayrılmıştır.

1.UYARICILAR:(amfetamin,efedrin):Aktiviteyi arttırır,yorgunluk hissini azaltır. Merkezi sinir sistemi üzerine doğrudan etki yaparlar.Düşük dozlarda bile yan etkiler görülür.Kalp ve diğer hayati organların çalışmasını bozar.

2.NARKOTİK ANALJEZİKLER:(Morfin v.s).Ağrı hissetmemek için kulanılır.Pek çoğu solunum depressiyonu yapar.Bağımlılık kaçınılmazdır. 

3.ANABOLİK ANDROJEN STEROİDLER:(Testesteron):Kas gücünü ve kitlesini arttırmak amacıyla kuvvet ve sürat sporlarında kullanılır.Vücudun hormon fonksiyonunu etkiler,karaciğer hastalığı riskini arttırır,tansiyonu yükseltir,kandaki yağları arttırır dolaysı ile kalp ve damar hastalıkları riski artar,psikolojiyi bozar. Kadınlarda:Erkeksi karakter oluşumu,artan agresiflik,depressiyon,anormal adet veya adet görememe,yüz ve vücutta kıllanma,klitoris büyümesi,ses kalınlığı gözükür. Erkeklerde:Akne,depressiyon,testislerde küçülme,sperm sayısında azalma,karaciğer ve böbrek fonksiyonunun azalması,göğüslerde büyüme,vaktinden önce oluşan kellik,prostat büyümesi Genç yaşlarda:kemik dokusu erken sertleştiği için boyda küçülme olur,uzama durur.

4.DİÜRETİKLER (furacemid):Daha alt kategorilere çıkmak için kilo kaybı gerektiren durumlarda kullanılıyor.Böbrek üzerinde etkili olup fazla miktarda suyun vücuttan atılmasına neden olur.Dehidratasyona(Vüvudun susuz kalmasına),kas zayıflamasına,kramplara,tansiyon düşüklüğüne ve elektrolit denge bozukluğubna neden olur.

5.PEPTİD HORMON VE BENZERLERİ(eritropoetin,büyüme hormonu):Doğal hormonlardır.Büyümeyi arttırıcı ve ağrıyı kesici etkisi vardır.

YASAKLI DOPİNG YÖNTEMLERİ 1.Kan dopingi:Kan ve kan ürünlerinin,kanın oksijen taşıma kapasitesini ve dolaysı ile aerobik atletik performansı arttırmak amacıyla damardan verilen yöntemdir.Allerjik etkiler,metabolik sarılık,AİDS bulaşması,yanlış kan transfüsyonu dolaysıyla ölüm olabilir. 2.İdrarın farmakolojik,kimyasal ve fiziksel işlenmesi.

KULLANIMI KISITLI OLAN İLAÇLAR 1.alkol 2.marihuana3.lokal analjezikler4.kortikosteroidler,5.Beta-blokerler(bilhassa nişancılık sporlarında kalbi yavaşlatıp el titremesini azaltmak için kullanılıyor).

Dr. Nuhi Hekimoğlu

Bu yazı 2308 defa okunmuştur .

Son Yazılar